لغات و اصطلاحات اصفهاني

دم پسا ( Dam pasaa ) = در هم ؛ از دم ؛ پشت سر هم *

ميوه ها دم پساس

سيتی (Sitee ) = دختر لوس و ناز نازی

چوم والا ( Choom valaa ) =چی بگم والا

يوری ( Yevaree ) = کج

لوقوز ( Loghoz ) = چاخان کردن

چربـتر ( Charbter ) = بيشتر ؛ زياد

گل ( Gel ) = آويزان

چماله ( Chomaleh ) = مچاله ؛ چروک

مثال: دادا کاغذا چماله نکون....حیفس

لوه (Loveh ) = التماس

آستين کتی ( Astin katee ) = آستين حلقه ای

کنس ( Kenes ) = خسيس

دل مالش ( Del malesh ) = دل ضعفه

توتولی ( Tootoolee ) =زگيل

يقازی ( Yaghazee ) = خسيس

گرده ( Gordeh ) = پشت ؛ کمر

جختا بلا ( Jakhata_bala ) = تازه

مثال:

خيلی خوب پذيرائی ميکنه جختا بلا انتظار داره خونش هم بريم.

خيلی خوب پذيرائی ميکنه تازه انتظار داره خونش هم بريم.

شندر قاز يا چندرقاز ( Chenderghaz ) = ناچيز ؛ کم

آگيم ( Agim ) = چهره

بد آگيم = بد قيافه

استـخون دار ( ostokhoon daar ) = فرد با اصل و نصب

چوچو ( choochoo ) = بی عرضه ؛ ضعيف

رو واتی ( Roovatee ) = تظاهر

خرناسه ( khornase ) = خروپـف

دولاب ( doolab ) = کمد

گیـروندن ( Giroondan ) = روشن کردن

مثال: دادا ظفتو بیگیرون= دادا ظبط را روشن کن

خيلي حال كردم يه دوست اصفهاني دارم برم يكم اذيتش كنم.

مي خواي مشهديشو بزارم؟ Big Grin

بزار چون من ناراحت نمي شم. Big Grin

فقط ميكشمت(شوخي.))

ممنون

(ادامه اينهارو ميتونيد در قسمت خواندني ها ببينيد قبلا گذاشته بودم)

اصفهانی هم حرف زدنشون پیچیذستا Question

!

کلآ خیلی جالب میخرفن Batting eyelashes

!

دلنشینه Big hug

!!!

اصفهانی نامه : سلمان صباحی
اینجانب با توجه به مشکلات متعددی که بین بروبچ خوابگاهی و غیر اصفهانی بااصفهانی های موجود در دانشگاه وجود داشت و درک نکردن متقابل دخترها وپسرهای عاشق و دلباخته (و در ضمن موفق ) به خاطر نگرفتن برختی اصطلاحات ومکالمات عاشقانه که بعضا به لهجه اصفهانی گفته می شود و از همه مهمترنفهمیدن درس برخی از اساتیدی که به نوعی سر کلاس لهجه اصفهانی را بکار میبرند و هر چند ، سعی می کندد از وارد کردن مقادیر قابل ملاحضه ای اصطلاحاتتهرونی آن را خنثی کنند ( و آخرش هم ته لهجه می ماند و مشکل ساز می شود )که مخصوصا این مشکل برای صفری های محتم و محترمه حادث است ؛ وظیفه خوددانسته در حد اختصار نکاتی را از لهجه اصفهانی متذکر شوم باشد که گشایشیشود.
در این مقاله سعی شده مثالهای فراوانی آورده شود و این مقاله نه تنها برایاهالی محترم دانشگاه مفید می باشد بلکه افراد خارج هم می توانند آن رامطالعه کنند.
البته باید متذکر شوم این نوشته ها را حتما با یک نفر اصفهانی بخوانید تا خوبِ خوب تفهیم شود از همه دوستان متشکرم .
از خداوند توفیق را خواستارم
اصفهان - ایران . شهریور 1382

دستور زبان اصفهانی
1- مضاف و موصوف همیشه "ی" می گیرد .
مثال : درِ باغ ---> دری باغ گل قشنگ ---> گلی قشنگ آدم خوب ---> آدمی خُب
2- "دِ" ماقبل آخر قلب به " ت" میشود . مثال : پراید ---> پرایت آرد ---> آرت
3- واو ساکن آخر کلمه به "ب" قلب می شود. مثال : گاو ---> گاب
4- اصولا در هر کجا که کسره قشنگ باشد فتحه بکار می رود و در هر کجا که فتحه کلمه را زیبا می کند کسره بکار می رود .
مثال برای فتحه : اَز ---> اِز قَفَس ---> قَفِس اَزَش ---> اِزِش بِزَن ---> بِزِن
مثال برای کسره : اِمروز ---> اَمروز جمعه ---> جمعَه سِفید ---> سَفید حِیف ---> حَیفِس
فِشار ---> فَشار

سلام :
ادامه دستور زبان اصفهانی : ( اصفهانی نامه : سلمان صباحی - اصفهان - ایران . شهریور 1382 )
یک مثال توأم برای بند 4 که دفعه پیش براتون نوشته بودم : مِعدَم ---> مَعدِم
5- صدای " اُ " جایگاه نداشته و به " او" تبدیل می گردد .
مثال : شما ---> شوما کجا ---> کوجا خوبه ---> خوبِس چادُر ---> چادور ---> چادِر
6- حرف " و " در قالب حرف ربطی به " آ " بدل می شود .
من و تو حسن ، هستیم ---> منمآ تووآ حسن
اصولا خود " آ " به عنوان یک حرف ربط بکار می رود .
مثال : من هسّم آ بابامم هسّن .
در ضمن حرف " آ " به معنای " به علاوه " هم بکار می رود ، مثال : 2+3+4 ---> 2+3 آ 4
حرف آ کاربرد های دیگری هم دارد ، بعنوان مثال اگر شما کنار خیابان ماشینعجیب و غریبی را مشاهده کنید ، میگید : اِ ؟!؟! ماشینو !!!!!!! یا اگرخیلی تهرونی باشید میگید : اِ !؟!؟! ماشینَ رو !!!!!!!!!!!! ولی اگراصفهانی باشید میگید اِ ؟!؟! ماشینآآآآآآآآ !!!!!!!!
7- حرف " ه " در لهجه اصفهانی بکلی نابود شده است .
مثال : بَچه ها ---> بِچا گُربه ها ---> گُربا می جَهَد ---> می جِّد
" ه " در آخر کلمات فعل گونه به " د " بدل می شود ؛
مثال : بِرِه ---> بِرِد بِشِه ---> بِشِد
" ه" به " ی " هم تبدیل می شود .
مثال : بهتر ---> بِیتَرِس سر راهی است ---> سری رایِس گربهِ ---> گربِیِه
" ه " به " ش " تبدیل می شود . مثال : بهش میگم ---> بشِش می گم ( در این حالت " ب " کشیده تلفظ می شود )
" ه " به " و " بدل می شود . مثال : ما هم می آییم ---> ماوَم می یَیْم
نکته : به غیر از اول شخص مفرد ، حروف " خوا " به " خَ " تبدیل می شود .
مثال : می خوای ---> می خَی
8- در برخی از افعال حرف " ی " به " اوی " کشیده بدل می شود .
مثال : می شنوی ---> میشنُوی میگی ---> می گووی
" ی " ساکن وسط کلمه معمولا تلفظ نمی شود ، مثال : خیر ---> خِر (خ کشیده تلفظ شود )
غیر ---> غِر (کشیده بخوانید) غیر ممکن ---> غـــــــِــــــر ممکن
تذکر : بعد ار هر تغییری اصولا حرف اول کلمه دستخوش تغییرات می شود ، کهدر بند بالا این تغییر در کشیده خواندن حرف اول اعمال می شود .
حالا تا اینجا را داشته باشید تا بقیه را باز بعدا بگم .

اینم از بقیه دستور زبان اصفهانی : ( اصفهانی نامه : سلمان صباحی - اصفهان - ایران . شهریور 1382 [COLOR=DarkSlateGray] )[/COLOR]9- حرف اول کلمه " ب" یا " ن " باشد و حرف سوم ی باشد یک " ی " بعد از " ب" یا " ن " اضافه می شود .
مثال : بگیر ---> بیگیر بشین ---> بیشین بمیر ---> بیمیر بریز ---> بیریز ببین ---> بیبین
برای حرف " ن" : نمی خوام ---> نیمی خوام ، نمیشه ---> نیمیشه .
10- حرف " س " در آخر لغات ، مثال : چه خَبَر ؟ ---> چه خَبَرِس ؟ بَسّه ---> بَسِس
11- اگر دو حرف " ی " کنار هم باشد یکی از آنها از بین می رود .
مثال : بفرمایین ---> بفرماین اینجایین ---> اینجاین
نکته جالب دیگر در مورد کلمه پس است که اغلب " س " آن حذف می شود .
مثال : کجایین پس ؟ کوجاین پَ ؟ ، پس تو کجایی ؟ پَتُ کوجای ؟
12- " و " ماقبل " ی " به " ف " تبدیل می شود . مثال : دیوار --->دیفال ( که در این مورد فقط همین یک کلمه به ذهن این حقیر رسید )
تبصره : در لهجه های Super ISF اصولا " ج " و " د " به " ز " تبدیل می شود .
مثال : گُنبَد ---> گُنبَز جوجه ---> زوزه اینجا ---> اینزا
و در لهجه های فوق العاده وحشتناک اصفهانی تقریبا تمام حروف به " ز " تبدیل می شوند.
13- " ی " آخر کلمات حذف می شود . مثال : چیزهای زیادی هست ---> چیزا زیادی هست
بچه های اون محله ---> بِچّا اون محله آدَمهای این دوره زمونه ---> آدِما این دوره زمونه
14- اعراب " اِ " و پسوند های " یِ " و " چی " معمولا برای تحقیر و کوچک شمردن اشیاء و انسانها بکار می رود.
مثال : علی ---> علی چی یا علی ---> علیِ
15- د + فعل + د ---- مثال : دِ بیا دِ یا دِ برو دِ یا مثلا : دِ جل باش دِ ( با تحکم خوانده شود )
نکته ای که به ذهنم همین الان رسید در مورد کلمه محمد است.
لهجه غیر اصفهانی : مَمَّد ___ لهجه اصفهانی : مَمَد
در این جا نکات دستوری را تمام می کنم و چنذ اصطلاح اصفهانی را برای دوستان می نویسم .
1- " آیا عالم " به معنای معلوم نیست ، مثال : آیا عالم بیاد یعنی معلوم نیست بیاد
2- " آیدی دارد " به معنای جالبِ ؛ مثال : آیدی دارد ایشون دارن به اینا را می گن .
3- " جَغ " به معنای تازه : من جغ رسیدم که در بعضی موارد با هم بکار می رود .
مثل : من جَغ تازه رسیدم
4- عبارت " اوی خره " که بسیاری از جملات با آن آغاز می شود. مثال : اوی خره کوجا بودی ؟
5- کلمه سیزده که سینزَ تلفظ می شود یا نوزده که نونزَ خوانده می شود .
6- فعل زیبای " اِسدَم " که می شود گفت کلمه گرفتم را داغون کرده است و صرف آن به شرح زیر است :
اسدم – اسدی – اسد – اسدیم – اسدید – اسدند یا اینا بسون
7- استثنای دیگر در مورد " مَغازه " است که فتحه به ضمه تبدیل می شود. مَفازه ---> مُغازه
حالا اینا را داشته باشید تا باز بقیه رو دفعه بعد براتون شرح بدم .

ادامه کلاس دستور زبان لهجه اصفهانی : ( اصفهانی نامه : سلمان صباحی - اصفهان - ایران . شهریور 1382 )(ادامه اصطلاحات)
8- فعل بِگم از فعل هایی است که کسره حرف اول آن به ضمه بدل شده است و از استثناهاست .
بِگو ---> بوگو ؛ بِگم ---> بِگم ---> بوگم ---> بیگم
9- جِل باش به معنای عجله کن که به عقیده اینجانب " ع " و " ه " از اول و آخر کلمه از بین رفته است.
10- وَخزا یا وَخیزا به معنای بلند شو .
11- در بعضی موارد صورت کلی کلمه و حروف دگرگون می شود :
مثال : کلاغ ---> غِلاغ جوجه ---> چوری
12- " ژ " در اکثر موارد به ج تبدیل می شود .
مثال : ژاله ---> جاله ، ماساژ ---> ماساج ، پاساژ ---> پاساج
13- اصطلاح " در را پیش کن " بجای در را ببند .
14- گاهی اوقات از فعل به جای اسم استفاده می شود .
مثال : حیاط ---> خرند (به معنای خر هستند)
یک سری فحش هایی هم هست که مختص اصفهانی هاست و در اینجا با توجه بهمحذورات اخلاقی از گفتن آنها خودداری می کنم ولی خوانندگان محترم میتوانند با یک بار سوار شدن در برخی تاکسی ها آنها را کاملا فرا گیرند .
اصفهانی ها را می توان با 5 خصلت شناخت :
• پوشیدن شلوار راه راه بعضا آبی و سفید در منزل (بازر ترین خصلت)
• بکار بردن حرف س در آخر کلمات
• آدرس دادن که با کلماتی همچون برو جلو ، 100 متر جلوتر ، همین جا ، همینبغل ، همراه است و شما هیچ وقت اصطلاح برگرد عقب را نمی شنوید (45 دقیقهمی ایستی و آدرس میگیری دقیق و درست بطوری که وقتی داری از خیابانها عبورمی کنی علامت هایی که بهت دادن را می بینی)
• وقتی بستنی می خورند در آنرا می لیسند ( البته این خصلت مختص اصفهان نیست چون من خودم در بستنی رو می لیسم )
• وقتی نوشابه می خورند پس از خوردن هر قلپ به شیشه نوشابه نگاه می کنند .

خصوصیات افراد بد اصفهانی :
هروقت که به یه اصفهانی برخورد کردید و دیدید هر چه شما می گویید باکلماتی همچون بله کشیده خیر کشیده یا آره یا هان جواب می دهد و مدام بهاطراف نگاه می کند و اصلا به صورت شما نگاه نمی کند ( یا یک نگاه سریع )در بد اصفهانی بودن او شک نکنید . معمولا این افراد به سختی می خندند یااصلا نمی خندند .

خوب اینم از کلاس لهجه + اصطلاحات اصفهانی .
اگر در بعضی از جاها عباراتی را دیدید که الان استفاده نمی شه یا کمترمورد استفاده هستش من تقصیر ندارم من این متن رو از یه سایتی از تواینترنت گرقتم . من بی گناهم !؟!؟!؟!؟!